अनामिकीकरण
अनामिकीकरणात डेटा असा बदलला जातो की तो कोणत्याही विशिष्ट व्यक्तीशी जोडता येत नाही. खरोखर अनामिक डेटा GDPR च्या कक्षेत येत नाही.
अनामिकीकरण म्हणजे काय?
अनामिक करणे म्हणजे वैयक्तिक डेटा असा बदलणे की संबंधित व्यक्तीला ओळखता येणार नाही. GDPR च्या रिसिटल 26 नुसार हे नियमन अशा अनामिक माहितीला लागू होत नाही. ओळख पटवणे वापरली जाण्याची वाजवी शक्यता असलेल्या साधनांनी अजूनही शक्य आहे का हे महत्त्वाचे असते. खर्च, लागणारा वेळ आणि उपलब्ध तंत्रज्ञान यांसारखे घटक विचारात घेतले जातात.
सामान्य पद्धती
सामान्य पद्धतींमध्ये नाव किंवा ईमेल पत्त्यासारखे थेट ओळखचिन्हे काढून टाकणे, तपशिलांचे सामान्यीकरण करणे, उदाहरणार्थ जन्मतारखेऐवजी वयोगट किंवा पत्त्याऐवजी प्रदेश, आणि अनेक नोंदी एकत्र करून आकडेवारी बनवणे यांचा समावेश होतो. k-अनामिकतेत वैशिष्ट्यांचे प्रत्येक संयोजन अनेक लोकांना लागू होईल याची काळजी घेतली जाते. डिफरेन्शियल प्रायव्हसी जाणूनबुजून नॉइज जोडते, जेणेकरून निकालांवरून वैयक्तिक व्यक्तींबद्दल निष्कर्ष काढता येत नाहीत.
खरी अनामिकता कठीण का
काही वैशिष्ट्येच व्यक्तीला अद्वितीय बनवू शकतात. अभ्यासांनी दाखवले आहे की अनेक लोकांना फक्त त्यांचा पिनकोड, जन्मतारीख आणि लिंग यावरून पुन्हा ओळखता येते. लोकेशन डेटा किंवा सर्च इतिहास हे नावे काढली तरी अनेकदा शोधता येण्याजोगे मानले जातात, कारण ते अत्यंत वैयक्तिक असतात. डेटा खरोखर अनामिक आहे का हे त्यामुळे काळजीपूर्वक तपासावे लागते आणि नवीन तंत्रज्ञान व अतिरिक्त डेटा स्रोतांच्या प्रकाशात पुन्हा पुन्हा तपासावे लागते.
अनामिकीकरण की स्यूडोनिमायझेशन?
स्यूडोनिमायझेशन फक्त ओळखचिन्हे बदलते; स्वतंत्र ठेवलेल्या अतिरिक्त माहितीसह व्यक्तीला पुन्हा ओळखता येते, आणि GDPR लागू राहतो. अनामिकीकरणाचा उद्देश हा परतीचा मार्ग कायमचा बंद करणे हा आहे. फक्त स्यूडोनिमाइझ केलेल्या डेटा संचाला खूप लवकर ‘अनामिक’ म्हटल्याने चुकीची सुरक्षिततेची भावना निर्माण होऊ शकते. व्यापकपणे मान्य असलेल्या मतानुसार, डेटा अनामिक करणे हेही स्वतः वैयक्तिक डेटावरील प्रक्रियेचाच एक प्रकार आहे.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
नाव नसेल तर डेटा अनामिक असतो का?
आवश्यक नाही. जन्मतारीख, राहण्याचे ठिकाण किंवा अद्वितीय ओळखचिन्हासारखी इतर वैशिष्ट्ये राहिली, तर व्यक्तीला अनेकदा अजूनही ओळखता येते. अशा वेळी डेटा फार तर स्यूडोनिमाइझ केलेला असतो.
Tor द्वारे ब्राउझ करणे म्हणजे अनामिकीकरण आहे का?
अगदी नाही. Tor तुम्ही भेट देत असलेल्या वेबसाइटपासून आणि इतर निरीक्षकांपासून तुमचा IP पत्ता लपवते. एखाद्या खात्यात लॉग इन केल्यास मात्र तिथे तुम्हाला त्या खात्याच्या रूपात अजूनही ओळखता येते.
संबंधित संज्ञा
संबंधित विषय
Friendstime वापरून पाहा
नोंदणी करायला एक मिनिट लागते आणि ती विनामूल्य आहे.