“Harvest now, decrypt later”: ìdí tí àwọn kọ́kọ́rọ́ lẹ́yìn-quantum fi ṣe pàtàkì lónìí

Kò tíì sí kọ̀ǹpútà quantum kankan tó lè fọ́ fífi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ ti òní. Síbẹ̀síbẹ̀, ó ṣeé ṣe kí àwọn akọlù ti máa kó dátà tí a fi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ jọ láti tú ìkọ̀kọ̀ rẹ̀ lẹ́yìn náà. Ojú-ìwé yìí ṣàlàyé èrò tó wà lẹ́yìn rẹ̀ àti ohun tí Friendstime ń ṣe fún ọ̀rọ̀ inú ìjíròrò àdáni, láìṣe ìlérí ju ohun tí a ti fi ẹ̀rí hàn lọ.

Èrò náà: gbà á sílẹ̀ lónìí, kà á lọ́la

Ẹnikẹ́ni tó bá dá àwọn ifiranṣẹ́ tí a fi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ dúró lójú ọ̀nà lónìí lè tọ́jú wọn, kódà bí kò bá tíì lè kà wọ́n. Bí kọ̀ǹpútà quantum alágbára kan bá ṣàṣeyọrí lọ́jọ́ kan láti fọ́ ìlànà pípààrọ̀ kọ́kọ́rọ́, a lè tú ìkọ̀kọ̀ irú àwọn ohun tí a gbà sílẹ̀ bẹ́ẹ̀ lẹ́yìn-ọ-rẹyìn. Àwọn amòye ń pe èyí ní “Harvest now, decrypt later” (kó o jọ nísinsin yìí, tú ìkọ̀kọ̀ rẹ̀ lẹ́yìn náà). Ó kan àkóónú tó yẹ kó wà ní àṣírí fún ọ̀pọ̀ ọdún ní pàtàkì.

Ohun tó lè wà nínú ewu àti ohun tí kò tó bẹ́ẹ̀

Àwọn ìlànà pípààrọ̀ kọ́kọ́rọ́ àtẹ̀yìnwá bíi RSA dúró lórí àwọn ìṣòro ìṣirò tí kọ̀ǹpútà quantum tó tóbi tó lè yanjú, gẹ́gẹ́ bí a ṣe mọ̀ lónìí. Gẹ́gẹ́ bí ìmọ̀ lọ́wọ́lọ́wọ́, a ka fífi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ oníkọ́kọ́rọ́ kan (symmetric) bíi AES-256 sí èyí tí ewu rẹ̀ kéré púpọ̀. Ìdí nìyẹn tí àwọn amòye fi ń dojú kọ pípààrọ̀ kọ́kọ́rọ́: àjọ ìlànà àjùmọ̀lò ti Amẹ́ríkà, NIST, ti sọ ML-KEM di ìlànà àjùmọ̀lò fún èyí, ìlànà tí a ṣe láti kojú àwọn kọ̀ǹpútà quantum pẹ̀lú.

Ohun tí Friendstime ń ṣe fún ọ̀rọ̀ ìjíròrò

Ní Friendstime, a máa ń pààrọ̀ kọ́kọ́rọ́ fún ọ̀rọ̀ inú ìjíròrò àdáni pẹ̀lú ML-KEM-768, èyí tó wà láàárín nínú àwọn ìpele ML-KEM mẹ́ta; lẹ́yìn náà AES-256-GCM máa ń fi ìkọ̀kọ̀ pa àkóónú mọ́. Olupin máa ń tọ́jú ọ̀rọ̀ tí a fi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ nìkan. Láti ọjọ́ 9 Oṣù Kọkànlá 2026, ìlànà àdàpọ̀ (hybrid) jẹ́ dandan fún èyí: a máa ń so ML-KEM-768 pọ̀ mọ́ ìlànà àtijọ́ X25519 (a dà wọ́n pọ̀ pẹ̀lú HKDF-SHA256); olupin kì í gba àwọn ọ̀nà kíkọ àtijọ́.

Àwọn ẹgbẹ́, àsomọ́ àti metadata

Nínú àwọn ẹgbẹ́ ìjíròrò pẹ̀lú, ọmọ ẹgbẹ́ kọ̀ọ̀kan máa ń gba kọ́kọ́rọ́ fún ọ̀rọ̀ náà nípasẹ̀ ML-KEM-768 nígbà tí gbogbo ọmọ ẹgbẹ́ bá ń lo ohun èlò tuntun tàbí ohun èlò ìfiranṣẹ́ wẹ́ẹ̀bù. A máa ń fi ML-KEM-768 àti AES-256-GCM dáàbò bo àwọn ifiranṣẹ́ ohùn, àwòrán, fídíò àti fáìlì nínú ìjíròrò ẹni-sí-ẹni nígbà tí àkọọ́lẹ̀ méjèèjì bá ní kọ́kọ́rọ́; a kò ṣe ìlérí èyí fún ìjíròrò ẹgbẹ́. Lọ́wọ́lọ́wọ́, lójú ọ̀nà nìkan ni a ń fi ìkọ̀kọ̀ pa àwọn ìpè mọ́ (fífi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ láti ìpẹ̀kun dé ìpẹ̀kun fún àwòrán àti ohùn wà ní ìpele ìdánwò). Olupin sì gbọ́dọ̀ mọ ẹni tó ń kọ̀wé sí ta ni àti ìgbà wo kí ó lè fi àwọn ifiranṣẹ́ jíṣẹ́.

Àgbéyẹ̀wò òtítọ́

Àwọn ìlànà lẹ́yìn-quantum ṣì jẹ́ tuntun, a sì ṣì ń ṣe ìwádìí lórí ML-KEM. Kò tíì sí àyẹ̀wò olómìnira (audit) kankan fún fífi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ ti Friendstime títí di ìsinsin yìí, Friendstime kò sì ṣe ìlérí ààbò pátápátá. Ohun tí ìwọ fúnra rẹ lè ṣe: yan ọ̀rọ̀ ìwọlé tó lágbára tí o ń lò níbí nìkan, tan wíwọlé onípele méjì, má sì fi àwọn ohun àṣírí gidi ránṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àsomọ́.

Gbìyànjú rẹ̀ fúnra rẹ

Ìforúkọsílẹ̀ máa ń gba ìṣẹ́jú kan, ọ̀fẹ́ sì ni.

Àwọn ìbéèrè tí a sábà máa ń béèrè

Kí ni “Harvest now, decrypt later” túmọ̀ sí?

Àwọn akọlù máa ń tọ́jú dátà tí a fi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ lónìí láti tú ìkọ̀kọ̀ rẹ̀ lẹ́yìn náà, bí kọ̀ǹpútà quantum kan bá lè fọ́ pípààrọ̀ kọ́kọ́rọ́.

Àwọn ìjíròrò wo ni Friendstime ń fi ML-KEM-768 dáàbò bò?

Ọ̀rọ̀ inú ìjíròrò àdáni ẹni-sí-ẹni (láti ọjọ́ 9 Oṣù Kọkànlá 2026, hybrid ti X25519 àti ML-KEM-768 jẹ́ dandan) àti ọ̀rọ̀ àwọn ẹgbẹ́ ìjíròrò tí a fi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ nígbà tí gbogbo ọmọ ẹgbẹ́ bá ní kọ́kọ́rọ́ hybrid. Olupin kì í gba àwọn ọ̀nà kíkọ àtijọ́.

Ṣé àwọn fọ́tò mi náà ní ààbò lẹ́yìn-quantum?

Nínú ìjíròrò ẹni-sí-ẹni, bẹ́ẹ̀ ni, nígbà tí àkọọ́lẹ̀ méjèèjì bá ní kọ́kọ́rọ́: a máa ń pààrọ̀ kọ́kọ́rọ́ pẹ̀lú ML-KEM-768, a sì máa ń fi AES-256-GCM pa àkóónú mọ́ ní ìkọ̀kọ̀. A kò ṣe ìlérí èyí fún ìjíròrò ẹgbẹ́; lọ́wọ́lọ́wọ́, lójú ọ̀nà nìkan ni a ń fi ìkọ̀kọ̀ pa àwọn ìpè mọ́ (fífi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ láti ìpẹ̀kun dé ìpẹ̀kun fún àwòrán àti ohùn wà ní ìpele ìdánwò).

Ṣé Friendstime ń da ML-KEM pọ̀ mọ́ ìlànà àtẹ̀yìnwá?

Bẹ́ẹ̀ ni. Láti ọjọ́ 9 Oṣù Kọkànlá 2026, hybrid ti X25519 àti ML-KEM-768 jẹ́ dandan fún ọ̀rọ̀ ìjíròrò àdáni ẹni-sí-ẹni. Ààbò àfikún ni èyí, kì í ṣe ẹ̀rí lòdì sí àwọn ìkọlù ọjọ́ iwájú.

Àwọn àkòrí tó jọra

Ohun tí a fi ìkọ̀kọ̀ pamọ́ gan-an