Maglumat syzmasy
Maglumat syzmasynda şahsy maglumatlar rugsatsyz ellere düşýär ýa-da ýitýär, meselem, kiberhüjüm, nädogry sazlama ýa-da ýönekeý ýalňyşlyk sebäpli.
Maglumat syzmasy näme?
Maglumat syzmasy maglumatlar bilkastsyz edaranyň gözegçiliginden çykanda ýa-da nädogry ellere düşende ýüze çykýar. GDPR «şahsy maglumatlaryň syzmasy» (personal data breach) adalgasyny ulanýar (GDPR-iň 4(12) maddasy). Bu şahsy maglumatlaryň ýok edilmegine, ýitirilmegine ýa-da üýtgedilmegine ýa-da rugsatsyz aýan edilmegine ýa-da olara rugsatsyz girişe getirýän islendik howpsuzlyk bozulmasyny aňladýar, muňa tötänleýin ýa-da kanuna garşy bolandygyna garamazdan.
Adaty sebäpler
Adaty sebäplere serwerlere hüjümler, ogurlanan giriş maglumatlary, internetde açyk galan erbet sazlanan maglumat bazalary ýa-da bulut saklaýjylary we ýitirilen noutbuklar ýa-da USB fleşkalar girýär. Adam ýalňyşlygy hem sanalýar, meselem, ähli alyjylaryň görünýän toparlaýyn e-poçtasy ýa-da nädogry adama iberilen resminama. Ogurlanan maglumatlar soňra köplenç phishing ýa-da parollary köpçülikleýin synap görmek üçin ulanylýan ýygyndylarda peýda bolýar.
Edara näme etmeli
GDPR-iň 33-nji maddasy boýunça edara şahsy maglumatlaryň syzmasy barada ygtyýarly gözegçilik edarasyna esassyz gijikdirmän, mümkin bolsa, habar tapandan soň 72 sagadyň içinde habar bermeli; diňe syzmanyň täsir çeken adamlar üçin töwekgelçilige getirmegi ähtimal bolmasa, bu talap ulanylmaýar. Ýokary töwekgelçilik ähtimal bolsa, GDPR-iň 34-nji maddasy täsir çeken adamlara hem esassyz gijikdirmän habar bermegi talap edýär. Her syzma içerde resminamalaşdyrylmaly.
Maglumat syzmasyndan soň näme edip bolýar
Täsir eden hasabyň paroluny we şol bir paroly ulanýan beýleki ýerlerde üýtget. Parol dolandyryjysy her hyzmat üçin aýratyn parol ulanmaga kömek edýär. Elýeterli bolsa, iki faktorly gorag ýa-da passkey-leri aç we syzma salgylanýan e-poçtalar bilen aýratyn seresap bol. Friendstime-da enjam dolandyryşy hasabyňyň nirede açykdygyny görkezýär, aýry enjamlardan ýa-da hemmesinden çykyp bilersiň.
Köp berilýän soraglar
Maglumatlarymyň täsir edendigini nädip bilip bolar?
Ýokary töwekgelçilik bar bolsa, edara saňa özi habar bermeli. Şeýle hem e-poçta salgyňyň belli bolan maglumat ýygyndylarynda bardygyny görüp boljak barlag hyzmatlary bar. Ynamdar üpjün edijini ulanýandygyňa göz ýetir.
Maglumat syzmasyndan soň öwezini dolmaga hukugym barmy?
Mümkin. GDPR-iň 82-nji maddasy boýunça GDPR-iň bozulmagy netijesinde material ýa-da materialdan daşary zyýan çeken her kim öwezini dolmagy talap edip biler. Bu aýry-aýry ýagdaýa bagly; aýratyn maslahat peýdaly bolup biler.
Şifrlenen enjamy ýitirmek hem maglumat syzmasymy?
Bu howpsuzlyk wakasy, ýöne täsir çeken adamlar üçin töwekgelçilik adatça ep-esli pes. Maglumatlar, meselem, şifrleme arkaly, rugsatsyz adamlar üçin düşnüksiz edilen bolsa, GDPR adatça adamlara habar bermegi talap etmeýär.
Degişli terminler
Degişli temalar
Friendstime bilen tanyş
Agza bolmak bir minut alýar we mugt.